• Registration


مسیر شما در سایت: خانه>>مطالب آموزشی>>رله ها
رله ها

 

مقدمه و اصول كاررله :

در تاسيسات الکتريکي مانند شبکه انتقال انرژي ء مولدها وترانس ها وتجهيزات واسباب و ادوات ديگر برقي در اثر نقصان عايق بندي ويا ضعف استقامت الکتريکي ء ديناميکي و الکتريکي در مقابل فشارهاي ضربه اي پيش بيني نشده و همچنين در اثر ازدياد بيش از حد مجاز درجه حرارت ء خطاهايي پديد

مي آيد که اغلب موجب قطع انرژي مي گردد.

 

اين خطاها ممکن است بصورت اتصال کوتاه ء اتصال زمين ء پارگي و قطع شدگي هادي ها و خورده شدن و شکسته شدن عايق ها و غيره ظاهر شود. قطعات يا وسايلي که چنين خطايي پيدا مي کنند بايد بلافاصله از شبکه اي که آنرا تغذيه مي کند جدا شود تا ازدياد و گسترش خطا و از کار افتادن بقيه قسمت هاي سالم شبکه جلوگيري گردد.

پس بايد شبکه طوري طرح ريزي شود که از يک پايداري و ثبات قابل قبول در حد امکان برخوردار باشد براي اين کار بايد از رله استفاده کرد ء وظيفه رله اين است که در وقع پيش آمدن خطا در محلي از شبکه برق متوجه خطا شود و آن خطا را بسنجد و دستگاه خبر را آماده کند يا در صورت لزوم خود رله عمل کندو سبب قطع مدار الکتريکي شود .

رله وساختمان آن

رله اصولا به دستگاهي گفته مي شود که در اثر تغيير کميت الکتريکي و يا کميت فيزيکي مشخص تحريک مي شود و موجب به کار افتادن دستگاه ويا دستگاه هاي الکتريکي ديگري مي شود .

رله اي که براي حفاظت دستگاههاي برقي به کار برده مي شود رله حفاظتي ناميده مي شود ورله از نظر اتصال به شبکه به دو نوع اوليه ( پريمر) و ثانويه ( زکوندر ) تقسيم مي شود .

رله اوليه يا پريمر :

در اين نوع رله سيم پيچي تحريک شونده مستقيما در مدار قرار دارد يعني بدون ترانس جريان يا ولتاژ در مدار قرار مي گيرد .

معايب رله اوليه :

1- حجم بزرگ ( از نظر عايق بندي )

2- حساسيت کمتر

3- عدم دسترسي در حين کار (نمي توان دست زد )

4- محدوديت جريان و ولتاژ ( در ولتاژ و جريان زياد نمي توان بکار برد )

مزاياي رله اوليه :

1- ارزانتر

?- امکان تشخيص سريعتر اشکال در سيستم حفاظت

رله ثانويه يا زکوندر :

رله اي که سيم پيچ تحريک کننده آن از سيم پيچ ثانويه ترانس جريان يا ولتاژ شبکه اي که بايد حفاظت شود

نيرو مي گيرد رله زکوندر ناميده مي شود.

معايب رله ثانويه عبارتند از :

1- گرانتر 2- خرابي بيشتر

مزاياي رله ثانويه عبارتند از :

1- حجم کوچکتر 2- حساسيت بيشتر

هدف از حفاظت :

براي جلوگيري از صدمه بيشتر قسمت آسيب ديده و جلوگيري از صدمه ديدن قسمت هاي سالم

مشخصات سيستم حفاظت:

1- سرعت عملکرد رله 2- قابليت انتخاب 3- حساسيت 4- پايداري 5- هزينه

1- سرعت عملکرد رله : فاصله زماني بين وقوع اتصال و عملکرد رله کم باشد.

2- قابليت انتخاب : فقط قسمت آسيب ديده ازمدار خارج مي شود.

3- حساسيت : بين حداکثر مقدار مجازو حداقل مقدار غير مجاز تفاوت گذاشته شود .

4- پايداري : جلوگيري از عملکرد رله در شرايط گذرا .

5- هزينه : رله اي که در هر قسمت از سيستم قرار مي دهند بايستي هزينه رله را در نظر داشته باشند.

حفاظت از خطوط 132 کيلو ولت :

انواع رله هايي که در خطوط 132 کيلو ولت بکار مي روند عبارتند از SUB1 يا رله هاي اصلي که

عبارتند ا ز :

رله ديستانس ، رله اتو رکلوزر ، رله پاور سوئينگ ، رله فيوز فيلور

و SUB2 يا رله هاي پشتيباني عبارتند از :

رله اورکارنت دايرکشنال و رله ارت فالت دايرکشنال

رله ديستانس ( رله مقاومت سنج ) :

رله ديستانس از لحاظ کار مانند رله جريان زياد در مقابل اتصال کوتاه مي باشد و رله ديستانس بر اساس فاصله يا امپدانس عمل مي کند يعني رله ديستانس زماني عمل مي کند که امپدانس خط از مقدار تنظيم شده کمتر باشد در غير اين صورت عمل نمي کند و از لحاظي چون مقاومت مصرف کننده ها در حد تنظيم نيست از امپدانس مصرف کننده ها صرف نظر شده ودر زمان اتصال کوتاه طبق رابطه Z=U/ I امپدانس کم مي شود چون جريان زياد مي گردد و هر چقدر اين امپدانس به رله نزديکتر شود رله زودتر قطع مي کند.

در ضمن در شبکه اي که چند رله ديستانس بکار مي رود در موقع اتصالي همه رله هاي ديستانس تحريک شده ، ولي فقط رله اي قطع مي کند که به محل اتصال نزديک بوده وبقيه رله ها به حال خود بز مي گردد.

رله اتو رکلوزر :

انتقال انرژي هميشه در اثر برخورد دو سيم به هم يا سيم به زمين ، اتصالي بوجود نمي آيد بلکه عامل بيشتر اتصال ها در اثر جرقه قوس الکتريکي مي باشد . اين قوس ممکن است بين سيم و زمين در طول مقره يا بين دو سيم زده شود و جرقه معمولا به علت نا مساعد بودن هوا که شامل برف و مه و طوفان و يا در اثر ازدياد ولتاژ شبکه که شامل صاعقه يا قطع و وصل مي باشد در کليد بوجود مي آيد ، چنين جرقه هايي اغلب با قطع آني و کوتاه مدت فشار شبکه از بين رفته و خاموش مي شود. براي پايداري شبکه از يک نوع کليد در مدارهاي فشار قوي از 20 کيلو ولت به بالا و معمولا بيشتر در شبکه هاي هوايي مورد استفاده قرار مي گيرد چون اغلب اتصالي ها در شبکه هوايي رخ مي دهد .

تعريف رکلوزر :

وسيله اي است که در زمان اتصال کوتاه يا اتصال گذرا خط را قطع ، مجددا به طور اتومات وصل کند و در مواقع اتصال دائم خط را قطع دائم مي نمايد .

اتصال گذرا شامل : 1- پرنده 2- گير کردن شاخه درخت به سيم 3- در اثر باد يا طوفان

اتصال دائم شامل : 1- پارگي سيم 2- کابل زدگي يا زخم شدن کابل 3- يخ بستن

رله پاور سوئينگ :

برداشتن بار از شبکه باعث نوسان شديد که ناشي از تغيير بار شديد است مي گردد و زمان آن بسيار کوتاه است و خط يک امپدانس شديد بوجود مي آورد که ممکن است درداخل دايره رله حفاظتي ديستانس مي باشد و در نتيجه رله عمل نمايد براي جلوگيري از اين کار يک مدار به عنوان پاورسوئينگ بلوکينگ اضافه مي کنيم و از عملکرد بي مورد رله ديستانس جلوگيري مي نماييم .

رله فيوز فيلور  :

فيوز فيلور در خطوط 132 کيلو ولت بکار مي رود و طرز کار آن به اين صورت است که چنانچه فيوز تغذيه ولتاژ رله ديستانس که در ثانويه ترانس ولتاژ قرار دارد عمل کند ، ولي لتصالي در شبکه وجود نداشته باشد فيوز فيلور عمل نموده باعث بلاک رله دييستانس مي شود . زيرا مي دانيم رله ديستانس براساس Z=U/ I کار مي کند . سپس اگر ولتاژ قطع شود رله ديستانس به خطا عمل مي نمايد که در اين حالت فيوز فيلور از اين خطا جلوگيري مي کند با عملکرد فيوز فيلور آلارم شاخص قرمز رنگي نشان داده مي شود پس از وصل فيوز دکمه قرمز رنگ فيوز فيلور را ريست مي کنيم .

رله اور کارنت دايرکشنال :

رله اورکارنت دايرکشنال که زمان روي آن تنظيم شده و بر طبق آن عمل مي کند و کاربرد رله جريان زياد دايرکشنال براي مواردي که اتصالي از يک طرف تغذيه مي شود به کار مي رود .

انواع رله جريان زياد عبارتند از : 1- زمان ثابت 2- زمان معکوس 3- آني

1- زمان ثابت : زمان عملکرد قابل تنظيم و به مقدار شدت ارتباط ندارد يا به عبارت ديگر رله اي است که در زمان معيني تنظيم مي شود .

2- زمان معکوس : زمان عملکرد نسبت عکس با شدت جريان دارد يا به عبارت ديگر هر چقدر شدت جريان زيادتر شود زمان قطع کمتر مي شود .

3- آني : زمان عملکرد صفر است .

رله ارت فالت دايرکشنال :

رله اي است که مستقيما از اتصال زمين تغذيه مي کند و در هنگامي که يک فاز يا دو فاز يا هر سه فاز به زمين وصل شود و جريان از آن بگذرد و به زمين برسد فورا رله آن را ديده و بوبين آن تحريک شده و فرمان قطع را صادر مي کند و شاخص آن اين عمل را نشان مي دهد.

حفاظت از باسبارها :

حفاظت اصلي باسبارها توسط رله ديفرانسيل و حفاظت فرعي يا پشتيباني آنها توسط رله هاي اورکارنت و ارت فالت مي باشد .

رله ديفرانسيل :

رله ديفرانسيل بر اساس مقايسه جريان ها ( تراز جرياني ) کار مي کند و به مقدار جريان بستگي ندارد و فقط اگر ضريب تبديل بهم بخورد رله عمل مي کند . رله ديفرانسيل براي حفاظت ترانس ، ژنراتور ، باسبار ، الکتروموتور بکار مي رود.

مواردي که باعث عملکرد نا خواسته رله ديفرانسيل مي شود :

الف : اشباع ترانس هاي جريان CT1 و CT2 در اثر عبور جريان اتصال کوتاه خارج از محدوده حفاظت باعث عملکرد رله مي شود .

ب : وجود تپچنجر در ترانس قدرت .

ج : جريان ضربه اي در حفاظت ترانس قدرت .

بنابراين رله ديفرانسيل بايد طوري ساخته شود که در موارد بالا از عملکرد آن جلوگيري شود .

الف - اشباع ترانس هاي جريان : در اثر عبور جريان زياد ناشي از اتصال کوتاه خارج از محدوده ، حفاظت ترانس هاي جريان به ناحيه اشباع مي رسد و بعلت عدم تطبيق منحني هاي مغناطيسي آنها در ناحيه اشباع و در نتيجه خطاي ترانس هاي جريان ، اختلاف جرياني بوجود مي آيد که مي تواند باعث عملکرد نا خواسته رله شود .

ب - وجود تپچنجر در ترانس هاي قدرت : در اثر تغيير مراحل تپ چنجر در ترانس هاي قدرت چون نسبت تبديل ترانس ها در زمان تعويض تپ تغيير مي کند در نتيجه در نسبت جريان اوليه و ثانويه نيز تغييري بوجود مي آورد که باعث عملکرد ناخواسته رله مي شود . براي جلوگيري از عملکرد رله ديفرانسيل بايد پايدار باشد.

ج – جريان ضربه اي : هنگام برقدار کردن ترانس ( در صورت باز بودن ثانويه ) يک جريان ضربه اي که مقدار آن به 8 تا 12 برابر جريان نامي مي رسد از سيم پيچ اوليه عبور مي کند که چون مقدار آن در سيم پيچ اوليه مي باشد و جريان ثانويه صفر است رله ديفرانسيل به علت تفاوت جريان عمل خواهد کرد در صورتي که اين جريان زياد ، پس از چند ميلي ثانيه کاهش مي يابد و به جريان بي باري مي رسد رله نبايد در اين حالت عمل نمايد براي جلوگيري از عملکرد رله بايد inrush Proof باشد .

دستگاه حفاظت و مراقبت روغن :

دستگاه هايي که جهت مراقبت روغن براي تعيين وتشخيص اتصال کوتاه در ترانس هاي روغني روغني بکار برده مي شود عبارتند از : رله بوخهلتس و رله توي بر.

رله توي بر در درجه اول براي حفاظت ترانس در مقابل اضافه بار و درجه دوم براي حفاظت در مقابل اتصال کوتاه بکار مي رود . لذا براي شناسايي اتصال در داخل ترانس بيشتر از رله بوخهلتس استفاده مي شود

رله بوخهلتس :

رله بوخهلتس رله اي است که جهت حفاظت دستگاه هايي که توسط روغن خنک مي شود بکار مي رود . اين رله در اثر توليد گاز يا هوا در داخل منبع روغني يا پايين آمدن سطح روغن از حد مجاز ويا جريان شديد بيش از حد مجاز روغن به کار مي افتد و در مرحله اول زنگ خطر را بکار مي اندازد و سطح روغن اگر بيشتر افت کرد در مرحله دوم دستگاه را قطع مي کند . در رله بوخهلتس از روغن بعنوان عايق کاري و خنک کننده استفاده مي شود .

عواملي که سبب بکار انداختن رله بوخهلتس مي شود :

1- جرقه بين هسته و قسمت هاي مختلف ترانس .

2- اتصال زمين بين حلقه هاي کلاف .

3- قطع شدن يک فاز يا سوختن آن .

4- چکه کردن روغن از تانک روغن ويا لوله هاي ارتباطي آن .

در مرحله اول که زنگ خطر بکار مي افتد و آلارم مي دهد اشکالات بوجود آمده عبارتند از :

1- نقايص عايق کاري.

2- خراب شدن عايق ورقه هاي هسته و پيچ اتصال ورق هاي هسته .

3- کامل نبودن کنتاکتها در اتصالات الکتريکي .

4- گرم شدن بيش از حد قسمتي از سيم پيچ و خراب شدن عايق ها به علت عبور جريان فوکو بيش از حد.

در مرحله دوم که دستگاه قطع خواهد شد و فرمان تريپ به ترانس داده خواهد شد اشکالات بوجود آمده عبارتند از :

1- شکستن بوشينگ ها .

2- اتصال کوتاه فاز به فاز .

3- اتصال زمين .

4- اتصال داخل سيم پيچ ها.

5- اتصال تپ ها به يکديگر .

6- پايين آمدن سطح روغن در اثر سرد شدن روغن بيش از حد و کم بودن روغن يا نشتي روغن .

رله توي بر :

اين رله نيز در حفاظت ترانس هاي روغني بکار برده مي شود در اين رله نيز از حرکت روغن و ايجاد گاز استفاده شده است . همانطور که مي دانيم ازدياد درجه حرارت باعث انبساط روغن مي شود و اين روغن ضمن گذشتن از لوله رابط بين ترانس و ظرف انبساط رزرو به يک سوپاپ سنج ( ديافراگم ) برخورد مي کند و در پشت سوپاپ فشار ايجاد مي کند که اين فشار توسط فشارسنج سنجيده مي شود که در اين فشار سنج چندين کنتاکت پيش بيني و نصب شده است به طوري که اگر ازدياد فشار به طور آهسته انجام گيرد کنتاکت خبر دهنده بسته و باعث بستن مدار سيگنال خواهد شد و درصورتي که فشار سريعا ازدياد يابد کنتاکت ديگري در فشار سنج موجب قطع فوري ترانس مي شود. در مرحله اول در اثر بار زياد ودر مرحله دوم اثر اتصا ل کوتاه ايجاد مي شود

مختلف تحقيقات و اطلاعات مفيد در زمينه هاي ---••---------->

 

موتور هاي الکتريکي (آسنکرون-يونيورسال-قطب چاکدار ) و عيب يابي ورفع عيب موتور هاي موتور ها مهمترين اجزايي هستند که در لوازم برقي گردنده بکار مي روند.موتور ها انرژي الکتريکي را به انرژي مکانيکي تبديل مي کنند. الکتروموتور ها را مي توان به سه دسته کلي تقسيم کرد.

1- موتور هاي آسنکرون    2 - موتور هاي يونيورسال

3 - موتور با قطب چاکدار

 

موتور هاي آسنکرون

 

که با برق متناوب کار مي کنند از دو قسمت روتور واستاتور ساخته شده اند.با روشن شدن موتور سيم پيچ هاي درون شيار هاي استاتور يک ميدان مغناطيسي دوار بوجود مي آورند که اين ميدان برروتور که قسمت گردنده موتور وداراي محور انتقال حرکت مي باشد نيز اثر گذاشته ودر آن خاصيت مغناطيسي بوجود مي آيد .

به هر حال با بوجود آمدن قطب هاي مغناطيسي هم نام وغيرهم نام عمل جذب ودفع انجام شده که باعث حرکت چرخشي روتور مي گردد.

براي راه اندازي موتور ها از حالت سکون روش هاي مختلفي بکار مي برند که مهمترين آن ها عبارتنداز:

الف- آسنکرون با راه انداز غير خازني (کلاجي ):  در اين موتور به غير از سيم پيچي هاي اصلي يک سري سيم پيچ کمکي نيز قرار دارد که ميدان مغناطيسي ديگري با فاصله زماني با ميدان مغناطيسي اصلي بوجود مي آورد.که باعث چرخش پرقدرت تر موتور مي گردد.

پس از اين که سرعت موتور به 75 درصد سرعت اسمي رسيد کلاج که تحت تاثير نيروي گريز از مرکز کار مي کند به عنوان يک کليد عمل کرده وسيم پيچ کمکي را از مدار خارج مي کند.

ب - آسنکرون با راه انداز خازن موقت : اين موتور داراي يک خازن الکتروليتي با ظرفيت حدود 200 الي 500 ميکرو فاراد است که باسيم پيچ کمکي بطور سري بسته شده وهر دوي آنها باسيم پيچ اصلي موازي بسته مي شوند.

خازن وسيم پيچ کمکي يک اختلاف فاز ودو ميدان مغناطيسي بوجود مي آورد که باعث چرخش موتور مي گردد. در اين موتور نيز کليد گريز از مرکز سيم پيچ کمکي را از مدار خارج مي کند.

ج - آسنکرون با راه انداز خازن موقت وخازن دايم:  يکي از خازن ها پس از راه اندازي از مدار خارج شده وخازن ديگر در حالتي که با سيم پيچ کمکي سري مي باشد در مدار باقي مي ماند.

د - آسنکرون با راه انداز خازن دايمي :در اين موتور ها که داراي قدرت کم تري نسبت به موتور هاي قبلي هستند از يک خازن که با سيم پيچ کمکي سري بسته شده است استفاده شده و کليد گريز از مرکز ندارند بنابر اين خازن به همراه سيم پيچ کمکي هميشه در مدار باقي است.

شناسايي سيم پيچ هاي اصلي وکمکي :

1- سيم پيچ هاي اصلي در زير شيار ها و سيم پيچ کمکي در رو قرار دارند.  2-سطح مقطع سيم هاي کمکي هميشه از سيم هاي اصلي کمتر است. 3- سيم پيچ کمکي داراي مقاومت بيشتري (اهم بيشتر ) نسبت به سيم پيچ اصلي است وضمناً خازن با سيم پيچ کمکي سري شده است.

عيب يابي موتور هاي آسنکرون

معيوب شدن موتور ها يا مربوط به قطعات برقي مثل سيم پيچ ها وخازن است يا مربوط به قطعات مکانيکي مثل بلبرينگ و بوشن ها .

عيب يابي قطعات برقي

عيب1- موتور اصلا"روشن نشده و جرياني از مدار عبور نمي کند.

علت1 - جايي از مدار قطع است.

رفع عيب1- با آوامتر تمام مدار شامل پريز،دوشاخه ،سيم هاي رابط،کليدها واتصالات در تخته کلم موتور را بر رسي وعيب مربوطه را بر طرف مي نماييم.

عيب2- موتور اصلا"روشن نشده وجرياني از مدار عبور نمي کند.

علت2 - سوختن فيوز.

رفع عيب2- ابتدا علت سوختن فيوز که مربوط به اتصالي مي باشد را بررسي نموده پس از آن به تعويض فيوز مي پر دازيم.

عيب3- موتور پس از روشن شدن خيلي زود داغ مي شود.

علت3 - موتور نيم سوز است.

رفع عيب3- در هر کدام از سيم پيچ هاي کمکي واصلي ميتواند اتصال حلقه ويا اتصال کلاف به کلاف بوجود آمده باشد.بنابر اين مسير جريان الکتريکي کوتاه شده در نتيجه ميدان مغناطيسي مناسب براي گردش بوجود نمي آيد وباعث داغي موتور ميشود.موتور هاي نيم سوز جريان بيشتري نسبت به موتور هاي سالم مشابه خود دريافت مي کنند. براي رفع عيب در صورتي که محل اتصالي مشخص باشد وبتوان به نحوي آن را عايق نمود اقدام کرده ودر غير اين صورت موتور بايد دو باره سيم پيچي شود.

عيب4- موتور پس از روشن شدن خيلي زود داغ مي شود.

علت4 - زياد بودن بار موتور.

رفع عيب 4- هر موتوري داراي توان مکانيکي مشخص است در صورتي که بيش از توان مربوطه از موتور نيرويي خواسته شود جريان بيشتري از سيم ها عبور مي کند که با سطح مقطع وتعداد دور آن ها همخواني ندارد وباعث گرما در موتور و آسيب ديدن آن خواهد شد .براي رفع عيب بايد بار موتور را کم نموده واز کار مداوم آن خود داري کرد.

عيب5- موتور پس از روشن شدن خيلي زود داغ مي شود وزير بار مي خوابد.

علت 5 - عمل نکردن کليد گريز از مرکز .

رفع عيب 5 - علاوه بر جريان در يافتي توسط سيم پيچ اصلي ،سيم پيچ کمکي نيزچون  از مدار خارج نمي شود جريان دريافت مي کند .براي اطمينان از صحت عمل کرد کليد گريز از مرکز بايد به صداي کنتاکت آن در حالت دور گرفتن موتور وهمچنين از دور افتادن آن گوش کرد .براي رفع عيب بايد کليد سرويس ويا تعويض شود.

عيب 6- با روشن کردن موتور صداي زيادي شنيده مي شود ولي به گردش در نمي آيد.

علت 6- خرابي کليد گريز از مرکز .

رفع عيب 6- درصورتي که کنتاکت هاي کليد در حالتي که موتور خاموش بوده وصل نشده باشد.درزمان شروع بکار ،سيم پيچ راه انداز در مدار قرار نگرفته وطبيعتا"موتور بگردش نمي افتد.براي رفع عيب کليد را با آوامتر امتحان ودر صورت معيوب بودن تعويض مي نماييم.

عيب 7- با روشن شدن موتور صداي زيادي شنيده مي شود ولي به گردش در نمي آيد.

علت 7 - قطعي سيم پيچ اصلي يا کمکي .

رفع عيب 7 - به کمک آوامتر هر دو مدار را امتحان ودر صورت مشخص بودن محل پارگي ،آن را تعمير مي نماييم.

عيب 8 - با روشن شدن موتور صداي زيادي شنيده مي شود ولي به گردش در نمي آيد.

علت 8 - نيم سوز بودن يا سوختگي موتور .

رفع عيب 8 - موتور سريعا"داغ شده وجريان زيادي مي کشد همچنين بوي سوختگي ويا دود از مشخصه هاي آن است.رفع عيب سيم پيچي مجدد است.

عيب 9 - با روشن کردن موتور صداي زيادي شنيده مي شود ولي به گردش در نمي آيد.

علت 9 - خرابي خازن.

رفع عيب 9 - خازن ها به منظور راه اندازي موتور بکار رفته اند خازن را مطابق با مطالبي که در مورد عيب يابي خازن ها گفتيم آزمايش نموده در صورت نياز آن را تعويض مي کني.

عيب 10 - با روشن کردن موتور فيوز عمل کرده مدار قطع مي شود.

علت 10 - اتصال کوتاه در مدار اصلي موتور .

رفع عيب 10 - دوشاخه ،سيم هاي رابط وجعبه اتصالات موتور را بررسي کرده در صورت پيدا کردن محل اتصالي آن را رفع مي نماييم.

عيب 11 - با روشن کردن موتور فيوز عمل کرده مدار قطع مي شود.

علت 11 - سوختگي کامل موتور

رفع عيب 11 - با مشاهده استاتور وسيم پيچ هاي مربوطه عيب حاصل تاييد گرديده وبراي رفع آن بايد موتور سيم پيچي گردد.

عيب 12 - با روشن کردن موتور فيوز عمل کرده مدار قطع مي شود.

علت 12 - اتصال کوتاه در خازن

رفع عيب 12 - اگر با جدا کردن خازن از مدار و به برق زدن موتور فيوز ديگر عمل نکرد عيب از خازن است وبايد آن را تعويض نمود.


عيب يابي قطعات مکانيکي

عيب 1 - محور موتور چه در حالت روشن وچه در حالت خاموشي به سختي حرکت مي کند.

علت 1 - بطور کلي خرابي بلبرينگ ها وياطاقان هاي دو سر محور موتور .

رفع عيب 1 - خرابي بلبرينگ ها شامل

الف - ترک برداشتن حلقه هاي بلبرينگ،ترک بر داشتن ساچمه ها و غلطک ها .

ب - بوجود آمدن حفره وشيار در سطح داخلي حلقه ها که علت آن وجود ذرات سخت بين ساچمه وحلقه مي باشد.

ج - گريپاژ (عدم چرخش ساچمه ها ) که ناشي از کثيفي و سخت شدن گريس بلبرينگ مي باشد.

د - فرسودگي وپوسيدگي : که به علت جازدن نادرست بلبرينگ ونفوذ رطوبت وعدم گريس کاري مناسب بوجود مي آيد. براي تشخيس عيوب گفته شده بلبرينگ را از نظر ظاهري مشاهده ولقي بين حلقه وساچمه را امتحان مي کنيم . همچنين با چرخش بلبرينگ اگر صداي غير عادي شنيده شود دليل برخرابي آن مي باشد که بايد تعويض گردد.

عيب 2 - گاهي اوقات محور موتور با صداي زيادي مي چرخد.

علت 2 - چرخش حلقه بيروني بلبرينگ در جاي خود.

رفع عيب 2 - جازدن نادرست بلبرينگ وعدم گريس کاري مي تواند باعث لقي بلبرينگ در جاي خود شود . تعويض بلبرينگ در صورت معيوب بودن بوش زدن وتراش کاري جاي آن يا تعويض دري موتور.

موتور هاي يونيورسال

اين موتور ها که هم با جريان متناوب وهم با جريان مستقيم کار مي کنند از دو قسمت اصلي تشکيل شده اند.

الف:قطب ها (بالشتک ها )

ب - آرميچر

در اين موتور ها ميدان مغناطيسي قطب ها بر خلاف موتور هاي آسنکرون دوار نيست وسيم پيچ آرميچر که قسمت گردنده موتور است با سيم پيچ قطب ها سري بسته شده است . پس از عبور جريان از مدار فوق خطوط قواي مغناطيسي قطب ها با خطوط قواي آرميچر عکس العمل نشان داده وباعث گردش موتور مي شود.سرعت اين موتور ها بالا بوده وخيلي سريع به سرعت نهايي مي رسند. از اين موتور ها در اکثر لوازم برقي خانگي مثل چرخ گوشت ،آب ميوه گيري ،هم زن ،آسياب و... استفاده مي شود. براي برقراري ارتباط قطب ها با آرميچر که گردان مي باشد از قطعه اي بنام کلکتور استفاده مي شود . کلکتور از تيغه هاي مسي کنار هم تشکيل شده است که به شکل استوانه روي محور قرار دارد . تيغه ها ازهمديگر واز محور آرميچر بوسيله ميکا عايق شده اند وسيم پيچ هاي داخل شيار آرميچر به وسيله پيچک ها به يکديگر وصل مي شوند. دو قطعه ذغال به همراه فنر پشت آن ها ارتباط قطب ها با کلکتور را ميسر مي سازد.

عيب يابي موتور هاي يونيور سال

عيب 1 - موتور روشن نمي شود.

علت 1 - نبودن برق.

رفع عيب 1 - پريز ،دوشاخه وسيم رابط را با آوامتر آزمايش نموده ورفع عيب مي کنيم.

عيب 2 - موتور روشن نمي شود.

علت 2 - کوتاه شدن ذغال ها.

رفع عيب 2 - چون ذغال ها جزيي از مدار سري موتور مي باشد.با کوتاه شدن آن ها ممکن است مدار قطع گردد وموتور روشن نشود با تعويض ذغال رفع عيب مي شود در صورت نبودن ذغال در اندازه مورد نظر مي توان از ذغال بزرگ تر استفاده کرده وبا سوهان آن را به اندازه دلخواه در آورد.

عيب 3 - موتور روشن نمي شود.

علت 3 - خرابي فنر ذغال ها

رفع عيب 3 - به منظور درگير بودن هميشگي ذغال با کلکتور از قطعه اي فنر در پشت ذغال استفاده مي شود گاهي در اثر رطوبت ويا کار زياد خاصيت خود را از دست داده ومدار قطع مي گردد. باتعويض فنر رفع عيب مي شود.

عيب 4 - موتور روشن نمي شود.

علت 4 - قطعي بالشتک ها.

رفع عيب 4 - چون مدار سري مي باشد هر نوع پاره گي وقطعي در بالشتک و يا قسمت هاي ديگر موتور باعث عدم کار کرد آن مي شود .با آوامتر  دو سر بالشتک ها را اهم گيري مي کنيم .لازم به ياد آوري است هر دو بالشتک داراي اهم مساوي مي باشند . در صورت پاره گي اگر قابل ترميم مي باشد اين کار انجام ودر غير اين صورت بالشتک مجددا" بايد سيم پيچي گردد.

عيب 5 - قدرت موتور کم وداغ مي شود.

علت 5 - نيم سوز بودن آرميچر .

رفع عيب 5 - سه روش براي آزمايش آرميچر بکار مي رود.

الف- اهم گيري از تيغه هاي کلکتور:

با استفاده از آوامتر در صورت متفاوت بودن مقاومت پيچک ها (سيم پيچ ها ) سوختن واتصالي سيم پيچ ها حتمي است.

ب - آزمايش اتصال بدنه :

در صورت سوختن سيم پيچ ها عايق بندي داخل شيار ها نيز سوخته وپيچک ها به بدنه متصل مي شود. براي اين آزمايش مي توان از لامپ سري استفاده کرده  وکليه تيغه هاي کلکتور را مورد آزمايش قرار داد.

ج - آزمايش با دستگاه تستر آرميچر:

(گرولر) اين دستگاه تشکيل شده از يک سيم پيچ با هسته آهني  H شکل که يک طرف آن طوري مورب بريده شده تا آرميچر داخل آن قرار گيرد . پس از برقراري برق دستگاه و قرار دادن آرميچر روي آن يک تيغه اره روي شيار هاي بالايي آن مي گذاريم در صورتي که اتصال بدنه داشته باشد هسته مغناطيسي شده وتيغه به لرزش در مي آيد. وبا چرخاندن آرميچر مي توان تمامي سيم پيچ ها را امتحان کرد.

 

 

لیست تجهیزات آزمایشگاهی

جستجوی تجهیزات سایت

Copyright © 2018. آریاتلنیک , آریا تلنیک. Designed by www.araxaweb.com

S5 Box

Login Form to Aryatelnic

Register to Aryatelnic


*
*
*
*
*

فیلدهایی که نشانه (*) دارند ، پر کردن آن ضروری است.